Wednesday, September 19, 2018 Last Updated 14 Min 38 Sec ago English Edition
Todays E paper
Ads by Google
പി.ബി. ജിജീഷ്‌
Sunday 01 Apr 2018 09.54 PM

നിരീക്ഷണ മുതലാളിത്തത്തിന്റെ കാണാപ്പുറങ്ങള്‍

uploads/news/2018/04/205374/facbbol020418.jpg

സര്‍വയലന്‍സ്‌ കാപ്പിറ്റലിസം അഥവാ "നിരീക്ഷണ മുതലാളിത്തം" എന്നൊരു വാക്കുണ്ട്‌. 2015ല്‍ ഹാര്‍വാര്‍ഡ്‌ അക്കാഡമിയിലെ ശോശന്ന സുബോഫ്‌ ആണ്‌ ഈ പദം ആദ്യമായി ഉപയോഗിച്ചത്‌. ഉപഭോക്‌താക്കളെ അവരറിയാതെ നിരീക്ഷിച്ച്‌, വിവരങ്ങള്‍ ശേഖരിച്ച്‌, ആ വിവരങ്ങള്‍ കച്ചവടത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംവിധാനത്തെയാണിതു സൂചിപ്പിക്കുന്നത്‌.

നാം ഫെയ്‌സ്‌ബുക്ക്‌ തുറക്കുമ്പോള്‍, ഗൂഗിള്‍ ഉപയോഗിക്കുമ്പോള്‍ അലോചിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന, അല്ലെങ്കില്‍ അല്‍പ്പംമുമ്പു തെരഞ്ഞ ഉല്‍പന്നങ്ങളുടെ പരസ്യങ്ങള്‍ കയറി വരുന്നത്‌, നമുക്ക്‌ താല്‍പര്യമുള്ള വസ്‌തുക്കളുടെ മാത്രം പരസ്യങ്ങള്‍ ഇ-മെയിലുകളായും മെസേജുകളായും ഓട്ടൊമേറ്റഡ്‌ ടെലി-കോളുകളായും വന്നെത്തുന്നത്‌ ഇങ്ങനെയാണ്‌. ഇന്റര്‍നെറ്റില്‍ നമ്മള്‍ തിരയുന്ന വാക്കുകള്‍, ഇ-കൊമേഴ്‌സ്‌ സൈറ്റുകളില്‍ നടത്തുന്ന ഇടപാടുകള്‍, യൂ-ട്യൂബില്‍ കണ്ട വിഡിയോ, അങ്ങനെ എല്ലാം നിരീക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. സങ്കീര്‍ണമായ ഗണിതശാസ്‌ത്ര മാതൃകകള്‍ മുഖേന വിശകലനം ചെയ്യപ്പെടുന്നു.

അതുകൊണ്ടാണ സാമൂഹിക മാധ്യമങ്ങളില്‍ നാം കയറുന്ന മാത്രയില്‍ തൊട്ടുമുമ്പു ഫ്‌ളിപ്പ്‌കാര്‍ട്ടില്‍ തെരഞ്ഞ ഉല്‍പന്നങ്ങളുടെ പരസ്യം നമുക്കായി തുറക്കുന്നത്‌. രാവിലെ ജോലിക്കിറങ്ങുമ്പോള്‍ നിങ്ങള്‍ ഓഫീസിലെത്താന്‍ ഇത്ര സമയമെടുക്കുമെന്നു സ്‌മാര്‍ട്ട്‌ ഫോണ്‍വിളിച്ചു പറയുന്നത്‌. ഫെയ്‌സ്‌ബുക്ക്‌, ഗൂഗിള്‍, യാഹൂ എന്നിങ്ങനെയുള്ള എല്ലാ സംരംഭങ്ങളുടെയും ബിസിനസ്‌ മോഡല്‍ സര്‍വയലന്‍സ്‌ ക്യാപ്പിറ്റലിസത്തില്‍ അധിഷ്‌ഠിതമാണ്‌.

കോടിക്കണക്കിനു ഡേറ്റാ പോയിന്റുകള്‍ പരിശോധിച്ചു ഞൊടിയിടയില്‍ നിര്‍ദേശങ്ങള്‍ നല്‍കാന്‍ കഴിയുന്ന വമ്പന്‍ വിവര, വിശകലന സംവിധാനങ്ങള്‍ (Big Data Analytics) വ്യാപകമായതോടെ, എല്ലാ വ്യാപാരമേഖലകളിലും ഇതു ധാരാളമായി ഉപയോഗിക്കാന്‍ തുടങ്ങി. ക്രമേണ വിവരം അഥവാ ഡേറ്റ വലിയ വിപണി മൂല്യമുള്ള ചരക്കായി മാറി. "വിവരമാണു പുതിയ കാലഘട്ടത്തിലെ എണ്ണ"യെന്നു ലാഭക്കൊതിയന്മാര്‍ തിരിച്ചറിഞ്ഞു. നിരീക്ഷണ മുതലാളിത്തം വിപണിയുടെ അതിരുകള്‍ ഭേദിച്ചുകൊണ്ട്‌, സമൂഹത്തിന്റെ സമഗ്രബോധധാരയെ വഴിതിരിച്ചു വിടുകയും ഹൈജാക്ക്‌ ചെയ്യുകയുമാണ്‌. മനശാസ്‌ത്രപരമായ ഉപജാപങ്ങള്‍കൊണ്ട്‌ രാഷ്‌ട്രീയാധികാര വ്യവസ്‌തിഥിയെ, തെരഞ്ഞെടുപ്പ്‌ ഫലങ്ങളെയൊക്കെ സ്വാധീനിക്കുന്ന ഒരു സാംസ്‌കാരിക ആയുധമായി നിരീക്ഷണ മുതലാളിത്തം മാറുന്ന കാഴ്‌ചയാണു "ഫെയ്‌സ്‌ബുക്ക്‌-കേംബ്രിഡ്‌ജ്‌ അനലിറ്റിക്ക" കേസില്‍ കാണുന്നത്‌.

രാഷ്‌ട്രീയ അധികാര വ്യവസ്‌ഥയെ സ്വാധീനിക്കാന്‍ ആദ്യം വേണ്ടതു സംസ്‌കാരത്തെ സ്വാധീനിക്കുകയാണ്‌. സംസ്‌കാരത്തെ സ്വാധീനിക്കാന്‍ അതിന്റെ അടിസ്‌ഥാന ഘടകമായ മനുഷ്യരെ സ്വാധീനിക്കണം. അതിനായി സൂക്ഷ്‌മ ലക്ഷ്യവേധികളായ പ്രചാരണ തന്ത്രങ്ങളാണ്‌ ഉപയോഗികുന്നത്‌. ഉദാഹരണത്തിന്‌, ഒരു രാജ്യത്തെ തെരഞ്ഞെടുപ്പിനെ സ്വാധീനിക്കാന്‍ ഒരുപാടു മാര്‍ഗങ്ങള്‍ രാഷ്‌ട്രീയ കക്ഷികള്‍ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്‌. പ്രചാരണ രേഖകള്‍ പുറത്തിറക്കുക, മൈതാന പ്രസംഗങ്ങള്‍ സംഘടിപ്പിക്കുക, അടിത്തട്ടില്‍ സൂക്ഷ്‌മ തലത്തില്‍ ഓരോ വോട്ടറേയും അഭിസംബോധനചെയ്യുക എന്നിങ്ങനെ.

എന്നാലിവിടെ സൂക്ഷ്‌മ പ്രചാരണത്തിന്റെ രീതിയില്‍ ഒരു വിപ്ലവം സംഭവിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരു വോട്ടര്‍ എന്നതിലുപരി, ഓരോ മനുഷ്യരെയും വ്യക്‌തി എന്ന നിലയില്‍ സമീപിക്കാനും സ്വാധീനിക്കാനും കഴിയുന്ന തരത്തിലേക്കു വിവര-വിശകലന സംവിധാനങ്ങള്‍ വന്നെത്തിയിരിക്കുന്നു. കേംബ്രിഡ്‌ജ്‌ അനലിറ്റിക്ക ഒരു ഫെയ്‌സ്‌ബുക്ക്‌ ആപ്ലിക്കേഷനുണ്ടാക്കി ഉപഭോക്‌താക്കളുടെ രാഷ്‌ട്രീയ, സാമൂഹ്യ, മനശാസ്‌ത്ര വിശകലനം സാധ്യമാകുന്ന കുറെയധികം ചോദ്യങ്ങള്‍ക്ക്‌ അവരേക്കൊണ്ട്‌ ഉത്തരം പറയിക്കുകയാണു ചെയ്‌തത്‌. നിരവധി ആളുകളുടെ ഫെയ്‌സ്‌ബുക്ക്‌ പ്ര?ഫൈലുകളില്‍നിന്നു നേരിട്ടും വിവരങ്ങള്‍ ശേഖരിച്ചു. അങ്ങനെ ലഭിച്ച വിവരങ്ങള്‍ ഉപയോഗിച്ചുകൊണ്ട്‌ ഓരോ വ്യക്‌തിയുടെയും അഭിരുചികള്‍ക്കും ദൗര്‍ബല്യങ്ങള്‍ക്കും അനുസൃതമായി പ്രചാരണ തന്ത്രങ്ങള്‍ രൂപപ്പെടൂത്തുന്നു.

അവരുടെ വ്യക്‌തിത്വം മനസിലാക്കി അതിനെ മാനസികമായി പരുവപ്പെടുത്താന്‍, സ്വാധീനിക്കാന്‍ കഴിയുന്ന തരത്തിലുള്ള പ്രചാരണ തന്ത്രങ്ങള്‍, വെബ്‌സൈറ്റ്‌ ലിങ്കുകളായും ചിത്രങ്ങളായും വിഡിയോയായും ഓഡിയോയായുമെല്ലാമെത്തുന്നു. ഇവിടെ സാമൂഹികമായ സംവാദങ്ങളെയും വര്‍ത്തമാനങ്ങളെയുമെല്ലാം ഇല്ലാതാക്കി ഓരോ മനുഷ്യരുടേയും ചെവിയില്‍ മന്ത്രിക്കുകയാണു പ്രചാരവേലാവിദഗ്‌ധര്‍.

സമകാലിക സാഹചര്യത്തില്‍, വിവരം ലാഭത്തിനായി കച്ചവടം ചെയ്യപ്പെടുന്ന കേവലം എണ്ണയല്ല, അധികാരമാണ്‌. ഇതു മനസിലാക്കിക്കൊണ്ടാണു സ്വകാര്യ കമ്പനികള്‍ക്കു പുറമേ, സര്‍ക്കാരുകളും വിവരശേഖരണത്തിനായി വന്‍ പദ്ധതികള്‍ ആരംഭിക്കുന്നത്‌. വിവരങ്ങള്‍ കേന്ദ്രീകരിക്കപ്പെട്ടാല്‍ ഉണ്ടാകുന്ന അപകടങ്ങളെപ്പറ്റിയും ബോധ്യംവന്ന ജനാധിപത്യ രാജ്യങ്ങളൊക്കെ ഇത്തരം പദ്ധതികളില്‍നിന്നു പിന്മാറുമ്പോഴും പാകിസ്‌താന്‍,
ബാംഗ്ലാദേശ്‌, ഇന്ത്യ ഉള്‍പ്പടെ ഏഷ്യന്‍, ലാറ്റിന്‍ അമേരിക്കന്‍, ആഫ്രിക്കന്‍ രാജ്യങ്ങളില്‍ രാജ്യാന്തര ധനകാര്യ സ്‌ഥപനങ്ങളുടെ സഹായത്തോടെയും അല്ലാതെയും ആധാര്‍ പോലുള്ള അപകടകരമായ വിവര ശേഖരങ്ങള്‍ നിര്‍മിക്കപ്പെടുകയാണ്‌.

വികസിത മുതലാളിത്ത രാജ്യങ്ങളിലെ വിവര സാങ്കേതിക-ബയൊമെട്രിക്ക്‌ കമ്പനികള്‍ തങ്ങളുടെ സ്വന്തം രാജ്യങ്ങളില്‍ ഉപയോഗിക്കാന്‍ അനുവദിക്കപ്പെടില്ലാത്ത യന്ത്ര സാമഗ്രികളും സാങ്കേതിക വിദ്യയും മൂന്നാം ലോക രാജ്യങ്ങളില്‍ നിക്ഷേപിച്ച്‌ ലാഭം കൊയ്യുകയാണ്‌. ജനാധിപത്യത്തിനു നേരെയുള്ള വെല്ലുവിളിയാണിത്‌.

ചില വിവര-വിശകലന കമ്പനികളുടെ സേവനം തേടുന്ന രാഷ്‌്രടീയക്കാര്‍ക്കു ജനത്തെ മാനസികമായി പരുവപ്പെടുത്താനും സ്വാധീനിക്കാനും തെരഞ്ഞെടുപ്പു ഫലങ്ങള്‍ തീരുമാനിക്കാനും കഴിയുമെന്നു വന്നാല്‍ അതിനര്‍ഥം ജനാധിപത്യം പരാജയപ്പെട്ടു എന്നാണ്‌. കേന്ദ്രീകൃത വിവര ശേഖരങ്ങളില്‍ ക്രോഡീകരിക്കപ്പെടൂന്ന ആധാര്‍ പോലുള്ള ഏകീകൃത ഐഡന്റിഫയറുകള്‍ വോട്ടര്‍ പട്ടികയുമായും മറ്റും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതു തെരഞ്ഞെടുപ്പ്‌ സംവിധാനത്തെ തന്നെ അട്ടിമറിക്കുന്ന സാഹചര്യം സൃഷ്‌ടിച്ചേക്കാം. ബാലറ്റിന്റെ രഹസ്യ സ്വഭാവവും സമൂഹത്തിന്റെ ജനായത്ത അധികാരവും സാങ്കേതികതയ്‌ക്ക്‌ അടിയറവ്‌ വയ്‌ക്കുന്നത്‌ ഭൂഷണമല്ല.

നിരീക്ഷണ മുതലാളിത്തം ലോകം കീഴടക്കുന്ന കാലഘട്ടത്തില്‍ സര്‍ക്കാരിനും നമുക്കും എന്തു ചെയ്യാന്‍ കഴിയും എന്നത്‌ പ്രസക്‌തമായ ചോദ്യമാണ്‌. വിവര ചോരണങ്ങളെ, ദുരുപയോഗങ്ങളെ നേരിടാനുള്ള നിയമ സംവിധാനം ഒരു രാജ്യത്തും നിലവിലില്ല. ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ വിവര ശേഖരണ പദ്ധതി നടപ്പാക്കുന്നു എന്നു മേനി നടിക്കുമ്പോഴും അതിനു സുരക്ഷയോ സുതാര്യതയോ ഉറപ്പു വരുത്തുന്ന നിയമങ്ങള്‍ നമുക്കില്ല. ആകെയുള്ളതു രണ്ടായിരത്തിലെ വിവര സാങ്കേതികതാ നിയമമാണ്‌. അതിനാകട്ടെ, കടിക്കാന്‍ പോയിട്ടു കുരയ്‌ക്കാന്‍ പോലുമാകില്ല.

ഐടി ആക്‌ടിന്റെ റൂള്‍ 3 പ്രകാരം സെന്‍സിറ്റീവ്‌ പേഴ്‌സണല്‍ ഡേറ്റയായി നിര്‍വചിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്‌ പാസ്‌വേഡുകള്‍, സാമ്പത്തിക വിവരങ്ങള്‍, ലൈംഗികാഭിമുഖ്യം തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളാണ്‌. ദുരുപയോഗത്തിന്‌ ഏറെ സാധ്യതകളുള്ള മൊബൈല്‍ ബിഗ്‌ ഡേറ്റ, ഇമെയില്‍, ചാറ്റ്‌ലോഗ്‌, ഇന്റര്‍നെറ്റ്‌ ശീലങ്ങള്‍, സര്‍ച്ച്‌ ഹിസ്‌റ്ററി, ലോഗുകള്‍, ലൊക്കേഷന്‍ എന്നിങ്ങനെയുള്ള വിവരങ്ങളും ഇതിന്റെ പരിധിയില്‍പ്പെടുത്തേണ്ടതുണ്ട്‌. സെക്ഷന്‍ 43 എയുടെ കീഴില്‍ ഇപ്പോള്‍ വാണിജ്യ/പ്രഫഷണല്‍ സ്‌ഥാപനങ്ങള്‍ മാത്രമാണുള്ളത്‌.

അതായത്‌ ലാഭേച്‌ഛയില്ലാത്ത സ്‌ഥാപനങ്ങളെയും സര്‍ക്കാര്‍ ഏജന്‍സികളെയും ഇതിന്റെ പരിധിയില്‍ നിന്ന്‌ ഒഴിവാക്കിയിരിക്കുന്നു. ഇപ്പോള്‍ അതിപ്രധാന വിവരങ്ങള്‍ സൂക്ഷിക്കുന്ന യു.ഐ.ഡി.എ.ഐ., എന്‍.പി.സി.ഐ. തുടങ്ങിയ സ്‌ഥാപനങ്ങള്‍ ഈ നിയമത്തിനു പുറത്താണ്‌. സെക്ഷന്‍ 72 എ പ്രകാരം ഏതെങ്കിലും ഒരു വ്യക്‌തിയുടെ വിവരങ്ങള്‍ ഏതൊരു ഏജന്‍സിയില്‍നിന്നു നഷ്‌ടപ്പെടുകയോ ചോരുകയോ ചെയ്‌താല്‍, ആ വ്യക്‌തിക്ക്‌ ദോഷമുണ്ടാക്കുക എന്ന ദുരുദ്ദേശ്യത്തോടെ ചോര്‍ത്തിയെന്നു തെളിഞ്ഞാല്‍ മാത്രമേ ഏജന്‍സിക്കെതിരേ നടപടിയുണ്ടാകൂ.

നിരന്തരം ചോര്‍ച്ചകളും സുരക്ഷാ ഭീഷണിയും ഉയര്‍ത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ആധാറിനെ സംബന്ധിച്ചാകട്ടെ സാധാരണക്കര്‍ക്ക്‌, ഇരകള്‍ക്ക്‌ പരാതി ബോധിപ്പിക്കാന്‍ ഒരു ഇടം പോലുമില്ല. 29 സംസ്‌ഥാനങ്ങള്‍ക്കും ഏഴു കേന്ദ്ര ഭരണ പ്രദേശങ്ങള്‍ക്കുമായി ആകെ എട്ടു റീജണല്‍ ഓഫീസുകള്‍ മാത്രമാണുള്ളത്‌. വിവരം ദുരുപയോഗം ചെയ്യപ്പെട്ടാല്‍ ഇരകള്‍ക്ക്‌ കോടതിയെപ്പോലും സമീപിക്കാനാകില്ല. കാരണം അധാര്‍ ആക്‌ട്‌ 2016, സെക്ഷന്‍ 47 പ്രകാരം ആധാര്‍ അഥോറിറ്റിക്കു മാത്രമാണു പരാതിയുമായി മുന്നോട്ടു പോകാന്‍ കഴിയുക.

*** നമുക്ക്‌ ചെയ്യാവുന്നത്‌
ദുരുപയോഗം തടയാന്‍ വ്യക്‌തിപരമായി നമുക്ക്‌ ചെയ്യാന്‍ കഴിയുന്ന ചില കാര്യങ്ങളുണ്ട്‌. നമ്മുടെ വ്യക്‌തി വിവരങ്ങളും ചിത്രങ്ങളും ഇഷ്‌ടാനിഷ്‌ടങ്ങളും ലൊക്കേഷനുമെല്ലാം സാമൂഹ്യ മാധ്യമങ്ങളില്‍ വലിച്ചു വാരിയിടുന്നത്‌ അവസാനിപ്പിക്കണം. വെബ്‌സൈറ്റുകളുടെ പ്രൈവസി സെറ്റിങ്‌സ്‌ പരമാവധി ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കണം. അതോടൊപ്പം വിവിധ ആപ്ലിക്കേഷനുകള്‍ക്കു നമ്മുടെ പ്ര?ഫൈല്‍ വിവരങ്ങള്‍ ശേഖരിക്കാനുള്ള അനുമതി കൊടുക്കാതിരിക്കുക. ആരാണ്‌ നിങ്ങളെ പ്രേമിക്കുന്നത്‌? എന്നിങ്ങനെയുള്ള ചോദ്യങ്ങളുമായി എത്തുന്ന ഒരു ആപ്പിന്‌ നിങ്ങള്‍ നല്‍കുന്ന അനുമതിവച്ച്‌ നിങ്ങളുടെ മാത്രമല്ല നിങ്ങളുടെ ഫെയ്‌സ്‌ബുക്ക്‌ സുഹൃത്തുക്കളുടെയാകെ വിവരങ്ങള്‍ ശേഖരിക്കാനുള്ള അനുമതിയാണ്‌ കൊടുക്കുന്നത്‌.

ഇത്തരത്തില്‍ ശേഖരിക്കുന്ന വിവരങ്ങള്‍ വിറ്റ്‌ ഈ കമ്പനികള്‍ ശതകോടികള്‍ ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഇത്തരം അനാവശ്യ കളികളില്‍ ഏര്‍പ്പെടാതിരിക്കുക. ഫെയ്‌സ്‌ബുക്കിലാണെങ്കില്‍ സെറ്റിങ്‌സില്‍ ആപ്പ്‌ സെറ്റിങ്‌സില്‍ പോയി അനാവശ്യ ആപ്ലിക്കേഷനുകള്‍ നീക്കുക. മറ്റുള്ളവയ്‌ക്കു നല്‍കിയ അനുമതികള്‍ പരിശോധിച്ച്‌ ആവശ്യമുള്ളതു മാത്രം നല്‍കുക. പ്ലഗിനുകള്‍ പരമാവധി ഒഴിവാക്കുക. ഏതൊരു വെബ്‌സൈറ്റില്‍ രജിസ്‌റ്റര്‍ ചെയ്യാനും ലോഗിന്‍ വിത്ത്‌ ഫെയ്‌സ്‌ബുക്ക്‌ അല്ലെങ്കില്‍ ഗൂഗിള്‍ എന്ന എളുപ്പ വഴി ഉപയോഗിച്ചാല്‍ ഈ വെബ്‌സൈറ്റുകള്‍ക്കെല്ലാം നമ്മുടെ അക്കൗണ്ട്‌ വിവരങ്ങളും ഫെയ്‌സ്‌ബുക്കിനും ഗൂഗിളിനും നമ്മുടെ പുതിയ ലോഗിന്‍ വിവരങ്ങളും ലഭിക്കും. ഇതൊഴിവാക്കാന്‍ അല്‍പ്പം സമയമെടുത്തിട്ടാണെങ്കിലും പുതിയ വെബ്‌സൈറ്റുകളില്‍ പ്രത്യേകം രജിസ്‌റ്റര്‍ ചെയ്യുക. ഇത്തരത്തിലുള്ള കൊച്ചു കൊച്ചു കാര്യങ്ങള്‍ ശ്രദ്ധിക്കുക എന്നതു മാത്രമാണു നമുക്ക്‌ ചെയ്യാന്‍ കഴിയുക. അതത്ര ചെറിയ കാര്യമല്ല താനും.

നാം മനസില്‍ ആവര്‍ത്തിക്കേണ്ട കാര്യം ഫെയ്‌സ്‌ബുക്കും ആധാറുമൊക്കെ കേവലം സുരക്ഷാ പ്രശ്‌നമല്ല, മറിച്ച്‌ നിരീക്ഷണ മുതലാളിത്തത്തിന്റെ സാംസ്‌കാരിക-അധികാര ആയുധങ്ങളാണ്‌ എന്നതാണ്‌. അതിന്‌ കടിഞ്ഞാണിടാന്‍ തിരിച്ചറിവും ഇച്‌ഛാ ശക്‌തിയുമുള്ള ഒരു രാഷ്‌ട്രീയം ഉയര്‍ന്നു വരേണ്ടതുമുണ്ട്‌.

Ads by Google
പി.ബി. ജിജീഷ്‌
Sunday 01 Apr 2018 09.54 PM
YOU MAY BE INTERESTED
Ads by Google
Loading...
TRENDING NOW